نوشته شده توسط : abalfazl-alamdar
سرعت رشد شهرنشینی در ایران دو برابر میانگین جهانی است، بیشتر شهرهای جدید در سواحل مکان‌یابی شده‌اند و ١٢ شهر جدید در ایران ایجاد می‌شود.
 
روزنامه «شهروند» افزوده است: بنا به تازه‌ترین اعلام محسن نریمان، معاون وزیر راه و شهرسازی، بیشتر شهرهای جدید در سواحل کشور یا مناطقی ایجاد می‌شود که قابلیت سرمایه‌گذاری و پتانسیل اشتغال و کارآفرینی دارند. این شهرها قرار است سیل جمعیت متمرکزشده در مناطق کویری کشور و حاشیه کلانشهرها را دفع کند و زندگی در شهرهای بندری را رونق دهد.
 
حالا رشد خیره‌کننده شهرنشینی در ایران و نبود زیرساخت‌های مناسب زندگی شهری، موجب شده است مردم ایران با معضل دیگری با عنوان «توزیع نامتناسب جمعیت» مواجه شوند.
 
نزدیک به ٦٠‌ درصد مردم جهان شهرنشین هستند، این درحالی است که در ایران بیشتر از ٧٣‌ درصد مردم شهرنشین شده‌اند و بانک جهانی سرعت رشد شهرنشینی در ایران را نزدیک به دو برابر میانگین جهانی اعلام کرده است اما شهرنشینی منتهای آمال مردم ایران نبوده و توزیع نامناسب امکانات و بودجه در شهرهای ایران موجب شده است مهاجران باز هم بار و بندیل بسته و راهی کلانشهرها و حومه آن شوند.
 
حالا نتیجه نبود برنامه‌ریزی جامع برای توسعه شهری در ایران موجب شده است که بیشتر از ١٤ ‌میلیون نفر از مردم ایران در تهران و حومه آن ساکن شوند. این درحالی است که در برخی مناطق کشور از جمله سواحل جنوبی کمتر از ٥ نفر در یک کیلومتر مربع ساکن هستند.
 
گزارش‌های توزیع جمعیت در ایران همچنین نشان می‌دهد که در برخی مناطق مانند قم و البرز تقریبا تمامی روستاها از بین رفته و بیشتر از ٩٠‌درصد مردم شهرنشین شده‌اند. تمرکز جمعیت ایرانی‌ها در مناطق مرکزی مشکلات دیگری نیز به دنبال داشته است. حالا در شرایطی که بحران خشکسالی بر کشور سایه انداخته است، بخش عمده مردم ایران در مناطق کویری مرکز ایران ساکن شده‌اند.
 
کمبود آب برای فعالیت‌های صنعتی، کشاورزی و شرب در مناطق مرکزی موجب شده است وزارت نیرو موضوع انتقال آب دریای خزر و خلیج‌فارس به کویر را مطرح کند. موضوعی که از نظر بسیاری از کارشناسان نه‌تنها بسیار هزینه‌بردار و غیراقتصادی است که برخلاف سیاست‌های توسعه شهری در جهان است.
 
در کشورهای پیشرفته شهرهای بندری جزو کلانشهرها به شمار می‌آیند زیرا با پتانسیل عظیم درآمدزایی در بنادر جهان، میزان اشتغال و سرمایه‌گذاری در شهرهای بندری چشمگیر است و همین مسأله یعنی شغل و درآمد بیشتر برای مهاجران به سواحل جاذبه ایجاد کرده است. این مسأله که به شدت مورد تأکید عباس آخوندی، وزیر راه و شهرسازی کابینه یازدهم است، موجب شده که ایجاد شهرهای جدید به‌ویژه در سواحل کشور مورد توجه قرار گیرد.
 
١٢ شهر جدید ایجاد می‌شود
 
ایجاد شهرهای جدید و به‌ویژه شهرهایی که در سواحل دریاها مستقرند، یکی از مهم‌ترین برنامه‌هایی است که توسط وزارت راه و شهرسازی دولت یازدهم پیگیری می‌شود. محسن نریمان، معاون وزیر راه و شهرسازی و مدیرعامل شرکت عمران شهرهای جدید کشور که پنجشنبه‌شب به خراسان رضوی سفر کرده، در همین رابطه اعلام کرده است ١٢ شهر جدید در سطح کشور به‌ویژه در منطقه مکران و جنوب ایران و در محدوده سواحل دریای عمان و خلیج‌فارس ایجاد می‌شود.
 
او دراین‌باره توضیح داد: شهرهای «جاسک، تابناک، سیراب و تیس» ازجمله شهرهایی هستند که در قالب نسل نو شهرهای جدید کشور پس از تصویب در شورایعالی شهرسازی ایجاد خواهند شد.
 
معاون وزیر راه و شهرسازی با بیان این‌که ایجاد شهر جدید تیس در نزدیکی چابهار به تصویب شورایعالی شهرسازی رسیده است، ادامه داد: درحال حاضر ١٧ شهر جدید در کشور دایر است که دو شهر در گلبهار و بینالود در استان خراسان رضوی استقرار دارند.
 
البته او تأکید کرده است برخی شهرهای جدید که در سواحل مستقر نیستند با اهدافی مانند توسعه گردشگری و صنعتی ایجاد شده‌اند و در کل تجارت‌محور هستند که این شهرها می‌توانند با ایجاد اشتغال جمعیت کشور را به سکونت تشویق کنند.
 
شهر پارس (در عسلویه)، هورا (در همدان)، طوسان (در تهران)، ایوانکی(در سمنان)، پرنیان (در قم) و لارستان (در فارس) نام برخی دیگر از شهرهای جدید است که در دست مطالعه و برنامه‌ریزی قرار دارند.
 
گویا قرار است شهرهای جدید با سرمایه‌گذاری بخش خصوصی ایجاد شوند اما وزارت راه و شهرسازی اعلام کرده است جزییات دقیق ایجاد شهرهای جدید فعلا اعلام نمی‌شود زیرا اعلام این اطلاعات موجب سوداگری زمین و مسکن در آن مناطق می‌شود. بنابراین پس از پایان مطالعات و تملک زمین‌های منطقه، جزییات ایجاد شهرهای جدید رسانه‌ای می‌شود.
 
نابودی زندگی روستایی در استان‌های قم و البرز
 
موضوع ایجاد شهرهای جدید در شرایطی اعلام می‌شود که آمارهای بانک جهانی نشان می‌دهد متوسط رشد شهرنشینی در ایران طی ٥٠‌سال گذشته تقریبا دوبرابر میانگین جهانی بوده است. بر این اساس نسبت شهرنشینی در ایران در سال‌های ۱۸۸۲، ۱۹۶۱ و ۲۰۱۲ میلادی به ترتیب برابر با ۲۵.۷، ۳۴.۰۴ و ۷۲‌ درصد بوده که هم‌اکنون به بیش از ۷۳‌ درصد رسیده است. در بین شهرهای ایران نیز تهران با افزایش یک میلیون و ۷۶۷ هزار نفر از ‌سال ۸۵ تا ٩٠ بیشترین آمار افزایش جمعیت را به خود اختصاص داده است. پس از تهران استان‌های قم و البرز با‌ درصد شهرنشینی بیشتر از ٩٠‌درصد بیشترین رشد شهرنشینی در ایران را تجربه می‌کنند.
 
در این میان از ریزش شدید جمعیت روستایی و سرعت گرفتن نابودی روستاها که بگذریم، سیاست‌گذاری‌های کشور تاکنون در راستای جلوگیری از تمرکززدایی نبوده است و به دلیل توزیع نامتوازن بودجه و امکانات شهرهای مختلف، زندگی شهری برای بسیاری از مهاجران جذاب نبوده و نتوانسته پاسخگوی سطح انتظاراتشان باشد.
 
مهاجرت بی‌رویه به کلانشهرها یا حاشیه شهرهای بزرگ مؤید آن است که بسیاری از ساکنان شهرهای مختلف به دلایل مهمی ازجمله نبود شغل مناسب و انجام اکثر فعالیت‌های تجاری کشور در پایتخت، مجبور به ترک شهرها و روستاهای خود شده و در تهران و شهرهای اطراف آن سکنی گزیده‌اند، به‌گونه‌ای که جمعیت تهران بدون حومه بیش از ۸.۵‌ میلیون و با احتساب حومه بیش از ۱۴ میلیون نفر بوده است. همین مسأله موجب شده است که کلانشهرهای ایران موج بزرگی از مهاجرت‌ها را تجربه کنند. مهاجرت‌هایی که حالا خارج از ظرفیت و زیرساخت‌ها در شهرهای بزرگ به‌شمار می‌آید.
 
رویگردانی ایرانی‌ها از شهرهای بندری
 
توزیع نامناسب جمعیت شهری در ایران حالا به مشکلات و هزینه‌های دیگری منجر شده است. عباس آخوندی، وزیر راه و شهرسازی با اشاره به این موضوع توضیح می‌دهد با وجود آن‌که خشکسالی در کشور بیداد می‌کند و نقاط کویری مرکز ایران از این لحاظ در وضع هشداردهنده‌ای قرار دارند، نرخ سکونت در سواحل کشور و در مجاورت آب‌ها بسیار پایین است، به‌گونه‌ای که میانگین جمعیت ساکن در برخی از سواحل ایران به کمتر از ٥ نفر در یک کیلومتر مربع می‌رسد.
 
این درحالی است که سیاست‌گذاران بدون توجه به این مسأله، موضوع انتقال آب از خلیج‌فارس و دریای خزر به کویر مرکزی ایران را مطرح می‌کنند؛ پروژه‌ای بسیار پرهزینه که برخی کارشناسان آن را غیراقتصادی می‌دانند. با این حال وزارت راه و شهرسازی دولت یازدهم معتقد است برای کلانشهرهایی که حالا با انفجار جمعیت و نبود زیرساخت‌های کافی وضع تنش‌باری را تجربه می‌کنند، راهکار بهتری وجود دارد؛ راهکاری که بسیار ارزان‌تر از انجام پروژه‌های پرهزینه و غیراقتصادی و توسعه بیشتر کلانشهرهاست.
 
عباس آخوندی، وزیر راه و شهرسازی با اشاره به ظرفیت فوق‌العاده سواحل ایران برای درآمدزایی و اشتغال معتقد است، می‌توان با سیاست‌گذاری‌ها جمعیت مهاجر را به سکونت در شهرهای ساحلی تشویق کرد. حمل‌ونقل کالا از طریق سواحل، صنایع بزرگ فراساحلی و کشتیرانی، استخراج نفت و گاز و ... همه و همه پتانسیل‌های قابل توجه درآمدزایی است که شهرهای بندری را به کلانشهرهای جهان تبدیل می‌کند.
 
علاوه بر آن، سکونت در سواحل از نظر استراتژیک و امنیتی و استفاده ارزان از آب شرب و صنعتی اهمیت دارد. با این وجود نقش دریا در اقتصاد شهری ایران به کلی فراموش شده و غالب شهرها به شکل سنتی در دل روستاهایی که کنار قنات یا رودخانه تشکیل شده‌اند، گسترش یافته‌اند که معضلاتی همچون کم‌آبی، استفاده از آب‌های فسیلی و فرونشست خاک را در پی داشته است.
 
ایجاد مشوق برای شهروندان شهرهای جدید
 
با این حال توزیع مطلوب جمعیت در شهرهای ایران نیازمند سیاست‌گذاری‌ها و برنامه‌ریزی‌های ویژه است و تنها ایجاد شهرهای جدید نمی‌تواند معضلات توزیع جمعیت در ایران را رفع کند.
 
محسن نریمان، مدیرعامل شرکت عمران شهرهای جدید و معاون وزیر راه و شهرسازی دراین‌باره به «شهروند» می‌گوید: برای شهرهای جدید به‌ویژه در نقاطی مثل سواحل جنوبی کشور باید به‌گونه‌ای سیاست‌گذاری شود تا مشوق‌هایی برای سرمایه‌گذاران و مردم ایجاد کند و سکونت در آن دارای جاذبه شود. به‌عنوان مثال باید حمایت‌های مالیاتی و گمرکی برای سرمایه‌گذاران در این مناطق ایجاد شود.
 
او ادامه می‌دهد: البته درحال حاضر برخی از این مشوق‌ها مانند معافیت‌های مالیاتی وجود دارد اما برای این‌که بتوان سرمایه‌گذاری و اشتغال در این مناطق را توسعه داد نیاز به برنامه‌ریزی و حمایت‌های بیشتری است تا مهاجران این مناطق را برای زندگی خود انتخاب کنند.
 
محمود تهی‌دست، عضو اتاق بازرگانی سیستان و بلوچستان نیز دراین‌باره به «شهروند» تأکید می‌کند: برای استقرار جمعیت در نقاطی مثل بندر چابهار یا سواحل جنوبی باید انگیزه ایجاد کرد. به‌عنوان مثال درحال حاضر یارانه مردم مرزنشین و ساکن سواحل که عمدتا مردم محروم هستند با یارانه یک شهروند تهرانی برابر است یا مردم این مناطق از نظر مزایای بازنشستگی، بیمه و حتی مالیات تفاوتی با مردم سایر نقاط کشور ندارند. بنابراین طبیعی است که ساکنان این نقاط انگیزه‌ای برای ادامه سکونت نداشته باشند و برای برخورداری از رفاه بیشتر به کلانشهرها مهاجرت کنند
 
 


:: بازدید از این مطلب : 1129
|
امتیاز مطلب : 0
|
تعداد امتیازدهندگان : 0
|
مجموع امتیاز : 0
تاریخ انتشار : شنبه 13 شهریور 1395 | نظرات (0)
نوشته شده توسط : abalfazl-alamdar

رئیس سازمان حج و زیارت از پیگیری ثبت شکایت خانواده شهدای منا خبر داد و گفت: ۶۶ خانواده شهید هنوز شکایت نکرده‌اند که ما به دنبال پیگیری این شکایات هستیم.


خبرگزاری مهر: سعید اوحدی در نشست خبری بزرگداشت شهدای منا با اشاره به ضرورت زنده نگه داشتن یاد و خاطره شهدای منا گفت: برنامه و بنای اصلی ما در سازمان حج و زیارت و بنیاد شهید فراموش نشدن ابعاد فاجعه منا بوده است.

وی با بیان اینکه فاجعه منا در حقیقت سه فاجعه محسوب می‌شود، گفت، فاجعه اول در روز عید قربان اتفاق افتاد که در کشور عربستان تعطیل رسمی بود و پس از آن نیز جمعه و شنبه در این کشور تعطیل رسمی بوده است که همین مسئله بر افزایش خسارات ناشی از فاجعه منا تاثیرگذار بود.

رئیس سازمان حج و زیارت با اشاره به اینکه حاجی‌ها در بهترین لباس یعنی لباس احرام قربانی بی‌کفایتی‌ها مسئولان سعودی شدند اظهار داشت: مجموعه دست‌اندرکاران عربستان در رخ دادن این فاجعه بی‌تاثیر نبودند چرا که زائران ما را از مسیر خود منحرف کرده و به مسیر فرعی هدایت کردند.

اوحدی به بخشی از چگونگی وقوع فاجعه منا اشاره و تصریح کرد: متاسفانه مسئولان سعودی انتهای خیابانی که زائران ما از آن عبور می‌کردند را مسدود کرده بودند که این مسئله باعث شد بسیاری از زائران ایرانی ایستاده و مظلوم و با لبان تشنه به شهادت برسند.

وی در خصوص فاجعه دومی که در خلال فاجعه منا رخ داد، توضیح داد: فاجعه دوم مربوط به نحوه رسیدگی به مصدومان و آسیب‌دیدگان فاجعه اول بود به طوری که دو ساعت بعد از فاجعه اول، نیروهای عربستان به صحنه آمدند.

اوحدی با تقدیر از عملکرد نیروهای امدادی در کمک‌رسانی به آسیب‌دیدگان این حادثه گفت: ۸۰۰ نفر از زائران کشورهای مختلف که صد نفر از آنها ایرانی بودند توسط نیروهای امدادی ایرانی نجات یافتند.

وی با بیان اینکه اگر حداقل امکانات در رابطه با فاجعه منا وجود داشت بسیاری از شهدا زنده می‌ماندند، گفت: اگر حداقل امکانات وجود داشت ۶۰ درصد از قربانیان این فاجعه امروز زنده بودند.

فاجعه دوم در بیمارستان‌های عربستان سعودی رخ داد

رئیس سازمان حج و زیارت ادامه داد: بنابراین فاجعه دوم در رابطه با عدم رسیدگی و آشفتگی نیروهای امدادی عربستان بود، چرا که مصدومانی که به بیمارستان منتقل شدند به دلیل تعطیلی بیمارستان‌ها در دو روز پیاپی در کف بیمارستان‌ها رها شده بودند و حتی پزشکی هم وجود نداشت و بنابراین می‌توان گفت که فاجعه دوم در بیمارستان‌های عربستان سعودی رخ داد.

اوحدی در خصوص فاجعه سوم در عربستان گفت: فاجعه سوم مربوط به رفتار غلط و دور از انسانیت مسئولان سعودی بود، به طوری که نیروهای سعودی بدترین رفتار را با بدن‌های شهدای فاجعه منا داشتند.

وی به مشکلات پیش آمده در رابطه با شناسایی شهدای منا اشاره و تصریح کرد: متاسفانه در همان روزهای ابتدایی فاجعه منا عوامل اجرایی دولت ایران دستگیر شدند و پس از این حادثه شاهد این بودیم که بدن‌های شهدا در ۲۵ کانتینر قرار داده شده است به طوری که در هر کانتینر ۲۰۰ بدن از شهدای مختلف این فاجعه قرار گرفته بودند که این عدم امکانات باعث این شد که خونابه ۳ میلیمتری در کف سردخانه محیصم وجود داشت.

تنها ایران موفق به بازگرداندن پیکرهای شهدای منا شد

رئیس سازمان حج و زیارت در خصوص عوامل اصلی موثر در شناسایی پیکرهای شهدای ایرانی گفت: یکی از اصلی‌ترین عوامل موثر در موفقیت عملکرد نظام جمهوری اسلامی ایران در رسیدگی به فاجعه منا و شناسایی شهدا، فرمایشات تاریخی رهبری بود. چرا که امروز نیز هیچ کشوری موفق نشده است که بدن‌های شهدایش را تحویل بگیرد.

اوحدی در خصوص تاثیر سخنرانی رهبری در نوشهر بر رویه شناسایی شهدا، اظهار داشت: پیش از سخنرانی رهبری، تنها ۱۱۸ پیکر را شناسایی کرده بودیم که این تعداد نیز با مشکل انتقال قانونی مواجه بود، چرا که دولت سعودی ۵ هزار قبر را در مزار مقبره‌الشهدای عربستان آماده کرده بود.

وی افزود: همزمان با سخنرانی رهبری در نوشهر، تیم مذاکره کننده ایرانی با طرف سعودی ملاقات داشت. در ابتدای این مذاکره طرف سعودی با بداخلاقی و بدون حضور رئیس تیم مذاکره‌کننده جلسه را آغاز کرد.

رئیس سازمان حج و زیارت به تاثیر پیامک سخنان رهبری بر رویه مذاکرات اشاره و تصریح کرد: در حین مذاکره بودیم که پیامکی از ایران برای آقای قشقاوی ارسال شد. ایشان هم این پیامک که حاوی جمله تاریخی رهبری در خصوص واکنش‌های احتمالی ایران به توهین به مابقی زائران ایرانی بود، را به من نشان دادند. این پیامک به کل تیم مذاکره‌کننده دست به دست شد و همه ما در حیرت این بودیم که ادامه مذاکره را چگونه انجام دهیم.

اوحدی در خصوص تغییر رویه تیم سعودی در این مذاکرات گفت: تا پیش از ارسال این پیامک و نشر سخنان رهبری، هیات سعودی رفتار بسیار بدی را با ما داشتند، اما پس از ارسال این پیامک و مطلع شدن هیات ایرانی از سیاست رهبری در خصوص برخورد با عربستان، هیات عربی نیز رویه خود را به طور کلی تغییر داد.

روزهای بسیار سرد و تلخی را در سردخانه‌های عربستان پشت سر گذراندیم

وی با اشاره به صبوری نهادهای مختلف و شناسایی شهدا گفت: روزهای بسیار سرد و تلخی را در سردخانه‌های عربستان پشت سر گذراندیم و حتی ۲۰ ساعت در یک روز در بین اجساد شهدا حضور داشتیم.

اوحدی به آمار شهدای ایرانی فاجعه منا و حادثه سقوط جرثقیل اشاره و عنوان کرد: ۴۷۷ شهید در حادثه مکه و سقوط جرثقیل بودند که از این تعداد ۱۲ ایرانی در بین شهدا شناسایی شدند. در رابطه با شهدای منا نیز ۴۶۵ شهید ایرانی داریم که از این تعداد ۴۶۱ حاجی در خلال وقوع حادثه و ۴ شهید نیز پس از انتقال به ایران شهید شدند.

رئیس سازمان حج و زیارت در ادامه به اولین سالگرد شهدای منا اشاره کرد و افزود: ستاد بزرگداشت شهدای منا با تشکیل ۷ کمیته پیگیری می‌شود که مسئولیت و محوریت این ستاد به عهده حجت‌الاسلام شهیدی رئیس بنیاد شهید است.۵ کمیته محتوایی و اجرایی با مشورت ۱۳ دستگاه تشکیل شده است که در کنار دو کمیته با رویکرد بین‌المللی برای بزرگداشت اولین سالگرد شهدای منا آماده هستند.

وی با اشاره به برگزاری این مراسم در کشورهای خارجی افزود: در ۱۴ کشور به صورت داوطلبانه و همزمان با مراسم بزرگداشت شهدای منا در ایران مراسمی برگزار خواهد شد.

اوحدی از اختصاص بخشی از موزه بنیاد شهید به شهدای منا خبر داد و گفت: این مراسم نیز در روز سه‌شنبه این هفته برگزار خواهد شد.

رئیس سازمان حج و زیارت با اشاره به برگزاری اولین همایش بزرگداشت شهدای منا، گفت: در ۵ استان و ۶ شهر مراسم‌های مردمی برگزار خواهد شد. علاوه بر این با توجه به اینکه حجاج ایرانی امسال در مراسم حج حضور ندارند، دعای عرفه با مضمون گرامی داشتن یاد و خاطره شهدای منا در صحن رضوی برگزار خواهد شد. علاوه بر این مراسمی در مصلی تهران نیز خواهیم داشت.

اوحدی در پاسخ به این سوال که آیا به خانواده شهدای منا دیه‌ای تعلق گرفته است یا خیر، گفت: خانواده شهدا اعلام کردند محکوم کردن مسببان این حادثه در اولویت است، با این حال هنوز هیچ دیه‌ای به هیچ یک از شهدای خانواده منا، چه ایرانی و چه غیر ایرانی پرداخت نشده است.

وی در پاسخ به سوال خبرنگار مهر مبنی بر اینکه سخنگوی قوه قضائیه اعلام کرده است که همه خانواده شهدا شکایت خود را اعلام نکرده‌اند، از سویی دادستانی کل کشور در جلسه هفته گذشته پیگیری حقوق فاجعه منا اعلام کرده است که شکواییه‌های جدیدی تنظیم خواهد شد، علت شکایت نکردن تعدادی از خانواده‌ها چیست و آیا برنامه‌ای برای بررسی نهایی و انجام شکایت‌ها دارید یا خیر، گفت: ۴۱۰ مورد وکالت‌نامه از ۴۷۷ خانوده شهید جمع‌آوری شده و به زبان عربی نیز ترجمه شده است.

اوحدی با بیان اینکه این وکالت‌نامه‌ها در اختیار وزارت امور خارجه قرار می‌گیرد، گفت: روز گذشته از معاون دادستان کل کشور پیرامون ابطال و یا نحوه اعتبار وکالت‌نامه‌ها سوال پرسیدم که ایشان گفتند وکالت‌نامه‌ها همچنان کافی است و قرار شد به استان‌ها رویه خاصی را اعلام کنیم.

وی در خصوص تعداد خانواده‌های شهدای منا که از عربستان شکایت نکرده‌اند، گفت: ۶۶ خانواده هنوز شکایت خود را مطرح نکرده‌اند و به دنبال این هستیم که با پیگیری شکایت این خانواده‌ها، وکالت‌نامه‌ها را جمع‌آوری و نهایی کنیم.

رئیس سازمان حج و زیارت در ادامه و در خصوص مستندات فاجعه منا و نحوه جمع‌آوری آنها توضیح داد: مستنداتی را در خصوص این فاجعه داریم که شامل مصاحبه‌هایی با زائران و چند مستندات دیگر است که به شکل یک بسته کامل و جامع وجود دارد که در اختیار وزارت امور خارجه قرار گرفته است.
 

 



:: بازدید از این مطلب : 1048
|
امتیاز مطلب : 0
|
تعداد امتیازدهندگان : 0
|
مجموع امتیاز : 0
تاریخ انتشار : شنبه 13 شهریور 1395 | نظرات (0)

صفحه قبل1...192021صفحه بعد

💬 نظرات کاربران
💬ثبت نام کاربران
💬ورود کاربران